Stichting Doggerland, ARK Rewilding Nederland, ClientEarth en Blue Marine Foundation stonden in de rechtbank Den Haag tegenover het Ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur over de bescherming van de Doggersbank. Want waar dit beschermde Noordzee natuurgebied een veilig gebied zou moeten zijn voor het zeeleven, staat de Nederlandse overheid verwoestende sleepnetvisserij in het overgrote deel toe. Daarmee overtreedt de overheid de wet. Emilie Reuchlin, directeur van Doggerland, is resoluut: “Waar de overheid de plicht heeft om de natuur in dit gebied te beschermen en te herstellen, zien we juist achteruitgang. Na zeventien jaar bakkeleien over het gebruik moet dat echt afgelopen zijn. We eisen nu duidelijkheid voor zowel de natuur als de visserij.”
Wij vinden dat de overheid zich aan haar eigen regels moet houden en dat betekent dat het Nederlandse deel van de Doggersbank gesloten moet worden voor sleepnetvisserij. Eeuwenlang vissen met zware kabels en netten over de bodem heeft een spoor van vernieling achtergelaten en de Doggersbank verwoest. Emilie: “Sleepnetvisserij vormt een enorme bedreiging voor de kraamkamer van de Noordzee. Want het vernietigt al het leven in en op de zeebodem, zoals haaien, roggen, langlevende schelpdieren, zeeveren, anemonen en koralen. Nu is de beschermde status feitelijk een wassen neus.”
Natuurherstel als uitgangspunt
De Noordzee is één van de drukste zeeën ter wereld. De opeenstapeling van visserij met intensieve scheepvaart en energiewinning, vervuiling en klimaatverandering heeft ertoe geleid dat de Noordzee en de beschermde zeegebieden in een slechte staat verkeren. Nederland heeft zich verbonden aan internationale doelstellingen die bepalen dat 30 procent van de zee effectief beschermd moet zijn in 2030.
Emilie: “Weerbare ecosystemen zijn nodig: wij zijn van een levende zee afhankelijk en daarnaast heeft het leven in zee bestaansrecht. Maar nog niet eens 1 procent van de Noordzee in Nederland is daadwerkelijk beschermd tegen alle schadelijke activiteiten. Met nog maar 4 jaar te gaan tot 2030, kunnen we ons niet veroorloven om maatregelen nog langer uit te stellen. De Doggersbank had jaren geleden al bescherming moeten krijgen.”
EU-wetgeving schrijft voor dat de natuur in Natura 2000-gebieden moet kunnen herstellen. Groot Brittannië sloot haar deel van de Doggersbank vier jaar geleden voor sleepnetvisserij op basis van dezelfde wetgeving. Ook in Duitsland loopt een rechtszaak tegen de overheid om het Duitse deel van de Doggersbank tegen sleepnetvisserij te beschermen.
Goede, inhoudelijke zitting
We kijken terug op een goede zitting. Een paar reacties van onze partners:
Dr. Tom Appleby, Chief Legal Affairs Adviser bij Blue Marine Foundation:
De rechters stelden precies de juiste vragen en het was duidelijk dat onze juridische argumenten stevig stonden. De rechtbank behandelde de zaak met opvallende objectiviteit. Het is een complexe kwestie, die zowel Nederlands als Europees recht raakt, maar vandaag had ik het gevoel dat er echt een weg vooruit zichtbaar werd.
Karel van den Wijngaard, Programmaleider Noordzee bij ARK Rewilding Nederland:
De rechtbank was zeer betrokken en buitengewoon goed voorbereid. Het leek erop dat de rechter meerdere standpunten van de overheid kritisch tegen het licht hield. De uitspraak zal straks niet alleen beslissend zijn voor deze zaak, maar ook voor de toekomst van de Doggersbank zelf.
John Condon, Senior Lawyer bij ClientEarth:
Het was een goede, inhoudelijke zitting. De rechters gingen meteen naar de kern van de zaak. We hopen nu op een duidelijke en krachtige uitspraak, die een blijvend precedent schept voor mariene bescherming in de hele EU.
Emilie Reuchlin, Directeur van Stichting Doggerland:
Ik ben dankbaar dat we de ruimte kregen om te laten zien wat er werkelijk op het spel staat voor de toekomst van de Doggersbank. Na zeventien jaar bakkeleien over bodemberoerende visserij in dit beschermde natuurgebied is het tijd voor duidelijkheid. Deze zaak kan uitgroeien tot een echt ijkpunt voor mariene natuurbehoud in heel Europa.
De rechter hoopt binnen 6 weken met een uitspraak te komen, maar gezien de complexiteit van de zaak houden wij er rekening mee dat het langer kan duren.
📸 Dirk Kome
Bekijk hieronder een paar reflecties op de zitting van onze teamleden en partners (Engelstalig).
Deze digitale stem van de Doggersbank is een kunstmatige intelligentie‑project dat is ontwikkeld om het perspectief van dit unieke Noordzee‑ecosysteem voelbaar te maken.
De chatbot spreekt weliswaar in de eerste persoon, maar staat feitelijk los van het ecosysteem. De antwoorden zijn gecreëerd met behulp van een op taalmodellen gebaseerde technologie (Botpress, Claude‑ondersteund), die getraind is met publiek beschikbare informatie en geselecteerde bronnen over de ecologie, geschiedenis en bescherming van de Doggersbank. De chatbot is technisch vergelijkbaar met een digitale assistent van een webshop of online dienstverlener.
Het doel is om kennis, empathie en verbondenheid met de zee te versterken, niet om wetenschappelijke of juridische adviezen te geven. Ondanks zorgvuldige training kunnen er onjuistheden voorkomen. De verstrekte informatie is daarom ter inspiratie en oriëntatie, en niet te verwarren met een feitelijke bron. Er kunnen geen rechten worden ontleend aan het gebruik van de digitale stem, inclusief de antwoorden die worden gegeven.
Door in gesprek te gaan met deze digitale stem van de Doggersbank help je mee om de stem van de Noordzee en haar levende wezens beter hoorbaar te maken. Je stemt ermee in dat Stichting Doggerland de gegevens zoals hierna beschreven, gebruikt voor de verdere verbetering van de digitale stem van de Doggersbank en voor andere doeleinden die bijdragen aan de doelstellingen van Stichting Doggerland.
Identiteit van de verwerkingsverantwoordelijke: Stichting Doggerland, gevestigd te Lochem, Nederland.
Welke gegevens verzamelen wij via de chatbot: Gespreksgegevens over de taal, het moment van begin en einde van het gesprek en de inhoud van het gesprek.
Wij verzamelen geen persoonsgegevens.
Waarom wij gespreksgegevens verzamelen:
Bewaartermijn gespreksgegevens: Wij bewaren de gespreksgegevens niet langer dan negentig dagen.
Recht op verwijdering: Je kan verzoeken om verwijdering van de gespreksgegevens. Dien een dergelijk verzoek in onder vermelding van de datum en het tijdstip van het gesprek via info@doggerland.earth. Wij reageren uiterlijk binnen de wettelijk vereiste termijn op dit verzoek. Als je de chatbot na het opgegeven tijdstip opnieuw gebruikt, zullen wij opnieuw de gespreksgegevens verzamelen.
